×

GEN Z VÀ NHỮNG ĐIỀU “LỒI LÕM” TRONG MẮT GEN KHÁC

January 22, 2021 | No Comments

Gen Z (Generation Z) hay còn gọi là Thế hệ Z là một thuật ngữ lần đầu tiên được sử dụng trong một bài báo Thời đại quảng cáo vào tháng 9 năm 2000 thảo luận về những thay đổi sẽ diễn ra trong giáo dục trong những năm tiếp theo khi nhóm nhân khẩu học này bước vào trường học. 

Theo Từ điển Merriam Webster, Zoomer được sử dụng như biệt danh cho các thành viên của Thế hệ Z có năm sinh nhỏ nhất từ 2016, nhưng vẫn chưa được sử dụng rộng rãi để có thể lập thành từ ngữ chính thức cho từ điển từ tháng 1 năm 2020.

Từ điển Oxford mô tả Thế hệ Z là “thế hệ đến tuổi trưởng thành trong thập kỷ thứ hai của thế kỷ 21”. Từ điển trực tuyến Merriam-Webster định nghĩa “Thế hệ Z là thế hệ của những người sinh ra vào cuối những năm 1990 và đầu những năm 2000”

Năm 2020 bên cạnh chứng kiến nhiều sự thay đổi “không thể tránh khỏi” khi đứng trước đại dịch COVID-19, một bài toán lớn đặt ra đối với nhiều người làm nhân sự khi một số lượng lớn Gen Z bắt đầu gia nhập vào thị trường lao động – những nét tính cách, đặc thù của Gen Z liệu sẽ là một khởi sắc hay một “cái gai” nơi công sở.

  1. Đạo diễn thực thụ cho cuộc đời chính mình hay “Cuộc sống tôi – theo cách tôi.”

Anphabe – đơn vị tư vấn tiên phong tại châu Á về các giải pháp nguồn nhân lực hạnh phúc và thương hiệu nhà tuyển dụng công bố kết quả khảo sát nghiên cứu đối với Gen Z: “Khác với các thế hệ trước, có tới 81% các bạn trẻ Gen Z tự tin hiểu rõ bản thân, biết mình thích và không thích làm gì.” 

Cách đây không lâu, một bài viết đăng trên Tuổi Trẻ với tựa đề Đau đầu với Gen Z: “Con tôi học giỏi, nhưng suy nghĩ và hành động quái dị”. Một câu chuyện có thật từ các bậc phụ huynh của Gen Z, từ câu chuyện há hốc mồm của người mẹ sau khi nghe lời khẳng định từ con mình muốn thể hiện bản thân, làm thay đổi ngành giáo dục vốn đang rất trì trệ hiện nay. Chưa hết, những bậc làm cha mẹ cũng không khỏi sốt sắng khi lắng nghe hoạch định tương lai của đứa trẻ giỏi giang rằng sẽ không học tiếp Đại học mà bắt đầu khởi nghiệp. Câu chuyện định hướng của thế hệ trẻ ngày nay đã không còn nằm ở trang “cha mẹ đặt đâu con ngồi đó”, với Gen Z, không ai hiểu bản thân mình hơn chính mình. 

Thay vì chọn doanh nghiệp để làm việc, thế hệ Z lại thích khởi nghiệp, thích làm việc freelance và hướng về xã hội, Gen Z mong muốn những lựa chọn nghề nghiệp vô cùng “mở” sau khi tốt nghiệp: 34% sinh viên Gen Z sẵn sàng đầu quân cho các công ty startup hoặc tự kinh doanh riêng; 8% các bạn cho rằng chẳng cần đi làm công ty, làm freelance cũng tốt; 14% thích làm việc tại các tổ chức phi lợi nhuận, thể hiện khuynh hướng rõ ràng của các nhà hoạt động xã hội tương lai.

Thạc sĩ Nguyễn Thúy Uyên Phương nhận định: “Gen Z chịu áp lực về sự thành công cá nhân rất cao. Các em mong muốn được mọi người công nhận, có thể công nhận về khả năng, có thể về vẻ đẹp hình thể… Nhưng đừng tưởng thế hệ sinh ra trong thời đại số thì chỉ giao tiếp trong thời đại số mà các em vẫn khao khát tương tác, kết nối với con người thật.”

  1. Tham vọng một cách THAM LAM

Gen Z lớn lên trong thời kỳ áp lực kinh tế toàn cầu, chính vì vậy mà những áp lực và tiêu chuẩn cuộc sống của họ trở nên khác biệt so với các thế hệ trước. Nhiều người thuộc Gen Z nhận thức sâu sắc rằng cần tiết kiệm cho tương lai và quan trọng tính ổn định của công việc hơn là một mức lương cao. Họ ưu tiên làm việc toàn thời gian hơn là công việc tự do hay bán thời gian, điều này có thể gây ngạc nhiên đối với Millennials. Theo khảo sát, 42% Gen Z từ 17 đến 23 tuổi đã làm việc, dưới hình thức toàn thời gian, bán thời gian hoặc tự do.

Gen Z còn được cho là thế hệ đích thực bởi vì họ bắt đầu theo đuổi những suy nghĩ hay thậm chí là chân lý của riêng họ, từ những cuộc vận động xã hội, từ sự ủng hộ trong đa dạng giới, chấp nhận những con người khác nhau, hay thậm chí xem trọng cả sức khỏe tinh thần và các yếu tố tâm lý khác. 

“Theo nghiên cứu của Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF), khoảng 8% – 29% trẻ em đang trong độ tuổi vị thành niên ở Việt Nam mắc các bệnh về sức khỏe tâm thần. Ước tính tại Việt Nam có ít nhất 3 triệu thanh, thiếu niên có các vấn đề về sức khỏe tâm lý, tâm thần.” (Vinmec.com)

  1. Tự “cao” trong giao tiếp – khi Gen Z đi làm 

Gen Z là lực lượng lao động khổng lồ đang bước chân vào thị trường lao động, gây nên nhiều “chấn động” trong giới nhân sự. Bởi sự khác biệt trong tư duy, thái độ và phong cách làm việc giữa Gen Z và những thế hệ trước đó. Và đôi khi, trong nền văn hóa phương Đông này, việc chấp nhận một sự khác biệt tiêu tốn một khoảng thời gian khá lớn – từ việc nhượng bộ, thích nghi, và chấp nhận của hai bên. 

Một vài nhận định về Gen Z nơi công sở, chẳng hạn như, không bao giờ nhận sai, sẵn sàng “tay đôi” với sếp, thậm chí là không quan tâm tới kinh nghiệm mà tự tin thái quá về năng lực của bản thân. Những phân tích về thái độ, tâm lý cho thấy hình ảnh rất đối lập khi Gen Z là thế hệ thích học hỏi nhưng lại ngại bị phê bình; Làm việc trách nhiệm tuy nhiên điểm yếu là không chịu được áp lực; Thích nghi nhanh nhưng lại ít thoải mái nếu có quá nhiều thay đổi.

Chúng ta cần phải tiếp tục chờ đợi sự chuyển mình mạnh mẽ và rõ rệt hơn nữa trong thị trường lao động từ nhân lực cho đến thậm chí là văn hóa công sở, phong cách làm việc. 

“Gen Z có nhiều điểm mạnh, nhưng mạnh quá sẽ thành điểm yếu. Gen Z cá tính nhưng cá tính quá, cá tính đến mức buông tuồng, thiếu tôn trọng người khác, bất chấp tất cả thì không ổn. Cá tính nhưng phải tôn trọng những giá trị phổ quát của xã hội, cá tính phải có giới hạn.”

mẫu ứng viên tìm việc

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

8.000+ việc làm đang chờ bạn

X
Scroll Up